ZZG zorggroep, best practice voor hepatitis B- vaccinatiebeleid in de ActiZ-sector

Besmettingsgevaar in de verpleging, verzorging en de thuiszorg.

‘Prikaccident’ is een verzamelnaam voor prik-, snij-, bijt- of spatongevallen waarbij iemand in contact komt met het bloed van een ander. Veel ActiZ-zorgverleners staan dagelijks bloot aan dit besmettingsgevaar. De medewerkers lopen daarbij het risico op besmetting met bijvoorbeeld de bloedoverdraagbare aandoeningen hepatitis B, hepatitis C of HIV. In zo’n geval is een razendsnelle diagnose van groot belang, om eventuele uitval van deze medewerkers te voorkomen.

Conform de richtlijnen van de LCI (Landelijke Coördinatie Infectieziekten) moet bij prikaccidenten met een hoog besmettingsrisico binnen 2 uur een diagnose gesteld zijn én moeten de eerste interventies plaatsvinden. Bij accidenten met een laag risico dient dit binnen 24 uur te gebeuren.

Naast deze richtlijnen getuigt een instelling van “goed werkgeverschap” om directe zorg te bieden bij prikaccidenten. Zo voorkom je uitval en blijven medewerkers duurzaam inzetbaar. Zorginstellingen die bij PrikPunt zijn aangesloten, zijn verzekerd van directe en professionele diagnostiek en voorkomen lange wachttijden voor de getroffen medewerker.

ActiZ heeft een branchecontract afgesloten met PrikPunt voor de zorg na een prikaccident. Maar hoe is het met het preventieve vaccinatiebeleid tegen hepatitis B in de verpleging en verzorging gesteld? Net als het afhandelen van prikaccidenten is het voeren van een goed vaccinatiebeleid een organisatorisch en administratief probleem. Instellingen hebben de registratie van beschermde en niet beschermde werknemers regelmatig niet op orde, bij fusies zijn er vaak meerdere partijen bij het vaccinatiebeleid betrokken, en de no shows, medewerkers die geen gevolg geven aan een vaccinatieoproep zijn een probleem. Daarnaast hebben zorginstellingen vragen over vaccinatie tijdens zwangerschap, bij ziekte en hoe om te gaan met nonresponders en werknemers die vaccinatie weigeren.

Landelijk meld- en adviespunt in combinatie met vaccinatiebeleid

PrikPunt biedt eerste hulp bij prikaccidenten: medewerkers kunnen 24 uur per dag, 7 dagen per week, terecht bij het landelijke meld- en adviespunt. Deze telefonische helpdesk is bereikbaar via het centrale telefoonnummer 0800 – 77 45 46 36 en wordt bemand door medisch geschoold personeel, met als achterwacht artsmicrobiologen (medisch specialisten). Aan de hand van het LCI-protocol bepalen zij, eventueel in overleg met een artsmicrobioloog of HIV-behandelaar, hoeveel risico de medewerker loopt op besmetting met een bloedoverdraagbare aandoening.

Is behandeling nodig? Dan sturen we de medewerker met een behandeladvies door naar de spoedeisende hulp in de regio van de verwonde. De regie blijft echter altijd bij PrikPunt. Dit is onze kracht. Deze landelijke opvang bij prikaccidenten is uniek in Nederland. Met PrikPunt zijn instellingen verzekerd van een professionele diagnose, snelle behandeling en goede nazorg bij prikaccidenten door heel Nederland. Hoe hoger de vaccinatiegraad tegen hepatitis B, hoe minder interventies PrikPunt hoeft uit te zetten, dit verlaagt uiteindelijk de kosten voor de instelling.
PrikPunt heeft 160.000 werknemers onder contract en handelt 1500 prikaccidenten per jaar af.

ZZG zorggroep

Met een gedegen vaccinatiebeleid is ZZG zorggroep op weg naar een best practice instelling als ActiZ lid. Een gesprek met Willem den Hartog, arbo-coördinator, maakt de aanpak van de zorginstelling duidelijk. ZZG zorggroep biedt verpleging, verzorging, thuiszorg en kraamzorg in zuid Gelderland. De organisatie heeft een werkgebied dat verspreid is in de regio rondom Nijmegen. Er zijn 3000 medewerkers die risico lopen op bloedoverdraagbare aandoeningen.

Den Hartog: “Vier jaar geleden is onze organisatie aangesloten bij PrikPunt en daarvoor hebben we al een beter vaccinatiebeleid opgezet. Dit hebben we gedaan omdat er geen inzicht was in de vaccinatiegraad en de registratie van medewerkers ten aanzien van bescherming tegen hepatitis B. Alle medewerkers die tot de risicogroep horen hebben we toen aangeschreven met het verzoek om zich te laten vaccineren, de titer te laten bepalen als de medewerker die niet kon overhandigen of het vaccinatietraject af te maken. Belangrijk bij het opstellen van een vaccinatiebeleid is dat eerst intern goed wordt afgestemd wie er tot de risicogroep hoort. Omdat we gezien de grootte van de ZZG zorggroep enorme administratieve en logistieke problemen voorzagen was uitbesteden van het vaccinatietraject de enige optie. We zijn begonnen met de vaccinatiestatus te inventariseren van de in dienst zijnde medewerkers at risk. Aan de voorkant van de organisatie door alle nieuwe medewerkers at risk de mogelijkheid te bieden zich te vaccineren tegen hepatitis B. Nieuwe medewerkers ontvangen een pakketje van de afdeling P&O waarin een aanmeldingsformulier zit, informatie over het belang van een hepatitis b vaccinatie evenals een kaartje met de route die bewandeld moet worden indien de medewerker toch een prikaccident oploopt. Het enige hiaat en eventueel nog te verbeteren punt in dit systeem is dat we niet precies weten of alle nieuwe medewerkers ook daadwerkelijk gebruik maken van de aanmelding. Wel blijkt uit het overzicht van de prikaccidenten van PrikPunt, ongeveer 50 meldingen per jaar, dat de medewerkers at risk die een prikaccident oplopen vrijwel allemaal gevaccineerd zijn. ZZG zorggroep gaat dan ook uit van de eigen verantwoordelijkheid van medewerkers om van de aangeboden vaccinatiemogelijkheid gebruik te maken.”
Er wordt in de organisatie veel gedaan aan bewustwording van besmettingsgevaar. Maar liefst 35 medewerkers zijn opgeleid als Hygiëne Infectie Preventie (HIP) medewerkers door een arts microbioloog. Daarnaast heeft de organisatie een actieve infectiecommissie. Hierin participeert de medisch directeur, de bedrijfsarts, de specialist ouderengeneeskunde, Willem zelf evenals verzorgenden en managers.  Zelf volgt Den Hartog momenteel de opleiding tot (ziekenhuis)hygiënist als aandachtsgebied in zijn functie als arbo-coördinator. Bewustwording wordt bij ZZG zorggroep belangrijker gevonden dan controle van medewerkers. In de praktijk blijken dus vrijwel alle medewerkers die een prikaccident hebben gehad gevaccineerd te zijn en overal hangen posters en stickers van PrikPunt. PrikPunt is in de organisatie bekend bij medewerkers.

“Een groot voordeel van PrikPunt is de 24/7 bereikbaarheid, de uniforme werkwijze en dat medewerkers in de meeste gevallen niet van de werkvloer hoeven na een prikaccident. Verder wordt de medische kennis van verpleegkundigen en de arts microbiologen erg gewaardeerd.

De medewerkers die afzien van vaccinatie tegen hepatitis B ondertekenen een formulier, waarin zij verklaren op de hoogte te zijn van de mogelijke risico’s die zij lopen bij een hepatitis B besmetting. Belangrijk bij het kiezen van een externe partij was de samenwerking met één externe projectleider die naast de verwerking van de aanmeldingsformulieren en de uitnodigingen ook de herinneringen voor haar rekening nam. Vanuit ZZG zorggroep is veel energie gestoken in het verkrijgen van draagkracht bij de managers  en medewerkers door voorlichtingssessies en voorlichtingsmateriaal o.a. van “365”.

Besmetting voorkómen

ZZG zorggroep wil door bewustwording van infectiegevaar en een gedegen preventief beleid met het vaccinatieprogramma hepatitis B blijk geven van goed werkgeverschap. Immers, als iemand in de organisatie besmet raakt is dit naast vooral een gezondheidsprobleem ook een financieel probleem.
Den Hartog vindt bij het op orde krijgen en houden van de vaccinatiestatus een aantal zaken van belang: “Inventarisatie van de risicogroepen, draagvlak en beleid van het management, goede inventarisatie/registratie van de vaccinatiestatus hepatitis B en zonodig een inhaalslag eventueel op locatie. Daarnaast de vaccinatie van nieuwe medewerkers op een vestiging van 365/KeurCompany. Als gekozen wordt voor een externe partij om de vaccinaties uit te voeren is het van belang dat er één projectleider is, de administratie en logistiek daar is ondergebracht en dat er energie wordt gestoken in het verhogen van de opkomst van deelnemers. Alleen dan ontzorgt een externe partij de werkgever.”
Naast een actief vaccinatiebeleid is aansluiting bij een meldpunt voor prikaccidenten van belang, omdat vaccinatie beschermt tegen hepatitis B, maar niet tegen besmetting met HIV en hepatitis C.

Over PrikPunt

Prikpunt is dienstverlening van 365/KeurCompany, gericht op veilig en gezond werken. 365 is een landelijke dienstverlener met 20 jaar expertise in de bedrijfsgeneeskunde, zakelijke dienstverlening en HR-consultancy. Voor 365 is het belangrijk dat werknemers gezond en bevlogen werken én leven. Alle dagen van het jaar. Want, elke dag is belangrijk.

Contact

Hebt u een vraag? Neem contact met ons op voor meer informatie. Stel uw vraag via het formulier of bel
030 299 64 44. Lees meer