Arbeidsconflicten: de cijfers

Niet alle arbeidsconflicten leiden tot verzuim. En als er sprake is van een arbeidsconflict, maar niet van ziekte, dan hoeft het niet bij ArboNed te worden gemeld als ziekteverzuim. In de Nationale Arbeidsomstandigheden Enquête, een steekproef onder Nederlandse werknemers door TNO en CBS, komt het onderwerp arbeidsconflicten ook aan bod. Hier kunnen we wel algemene cijfers uithalen over de hoeveelheid conflicten.

Aantallen arbeidsconflicten in 2024

In 2024 had 26,7% van de werknemers een conflict. Ruim een decennium geleden, in 2018, lag dit percentage nog op 30,2%. Verder bleek dat in 2024:

• Conflicten met collega’s (19,3%) vaker voorkwamen dan conflicten met leidinggevenden (11,6%);
• Arbeidsconflicten voorkwamen bij alle typen werknemers, maar relatief weinig bij jongeren (15-24 jaar; 22,3%) en ouderen (65-74 jaar; 16,6%);
• Mannen (27,2%) iets vaker in conflict raakten dan vrouwen (26,1%);
• Het ook uitmaakte wat voor werk je deed. In de industrie (30,5%) en recreatie sector (30,0%) ervoeren het vaakst conflicten, terwijl de aantallen het laagst waren in de financiële sector (22,0%).

Het grootste risicoprofiel voor conflicten op het werk is dus als volgt: man, 25-54 jaar en werkzaam in de industriesector.

Profiel met verhoogd risico

Als we deze factoren samen bekijken – geslacht, leeftijd en sector – ontstaat er een profiel van werknemers met een relatief hoger risico op conflicten. Het grootste risicoprofiel bestaat uit een werknemer die man is, tussen de 25 en 54 jaar, en werkzaam in de industriesector. Dat betekent uiteraard niet dat conflicten uitsluitend in deze groep voorkomen, maar het geeft wel richting aan waar preventieve aandacht en interventies het meest effect kunnen hebben.

Impact arbeidsconflicten voor mkb’ers

Hoewel de impact van een arbeidsconflict groot kan zijn voor de betrokkenen en voor het bedrijf, is gelukkig niet elk conflict even schadelijk. Kleinere conflicten worden over het algemeen onderling opgelost. Escaleert het conflict wel, dan kunnen de kosten hoog oplopen. Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat het gemiddeld gaat om ruim € 27.000 per arbeidsconflict. Het duurst zijn de exitkosten (als een werknemer de organisatie verlaat) en de verzuimkosten (als een werknemer – tijdelijk – niet kan werken).

Hoe langer een conflict duurt, hoe lastiger het op te lossen is. Ook de kans op langdurig verzuim en het verlaten van de organisatie neemt dan toe. Vooral het laatste punt is relevant voor ondernemers uit het midden- en kleinbedrijf (mkb). Werknemers in het mkb kunnen minder vaak terecht op een andere afdeling, waardoor een arbeidsconflict vaker leidt tot het uitdiensttreden van een werknemer dan bij grotere bedrijven (>100 werknemers).