Ongewenst gedrag

Pesten, agressie, intimidatie, discriminatie en seksuele intimidatie op de werkvloer hebben een enorme impact op de slachtoffers en op het bedrijf. Dit ongewenste gedrag – door collega’s of externen – kan leiden tot (langdurig) verzuim. Dit heeft uiteraard financiële gevolgen, maar ongewenst gedrag leidt ook tot een slechte werksfeer, verminderde betrokkenheid en een lagere productiviteit. Het is belangrijk – en bovendien wettelijk verplicht – om ongewenst gedrag (psychosociale arbeidsbelasting) te voorkomen. Snel naar:

ongewenst gedrag

Pesten op het werk

Grappen maken met je collega’s is goed voor de werksfeer en maakt dat werknemers graag naar hun werk gaan. Maar als dit stelselmatig ten koste gaat van iemand, is de lol er snel af. Er is dan sprake van pesten. Het slachtoffer (en zijn gezondheid) kan er ernstig onder leiden.

De cijfers

Eén op de tien werknemers heeft te maken met pestgedrag, blijkt uit cijfers van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW). Voorbeelden van pestgedrag zijn het laten uitvoeren van onzinnige taken, negeren en buitensluiten, imiteren en belachelijk maken, intimidatie en agressie, en roddelen. Het kan direct gericht zijn tegen de persoon, of meer achter iemands rug om gebeuren.

Volgens SZW heeft één op de vijf werknemers behoefte aan (aanvullende) maatregelen tegen ongewenst gedrag. Hieraan geven vooral grote bedrijven gehoor: acht op de tien bedrijven met honderd of meer werknemers neemt maatregelen tegen pesten. Van de mkb’ers met tien of minder werknemers, neemt slechts twee op de tien bedrijven maatregelen.

De gevolgen

Werknemers die het mikpunt zijn van pesterijen krijgen vaak minder zelfvertrouwen en komen in een sociaal isolement terecht. De persoonlijke waardigheid en mentale integriteit van werknemers raken beschadigd. Ze kunnen slaapproblemen ontwikkelen en de productiviteit gaat achteruit. 

Uiteindelijk melden ze zich ziek en de spanning kan ertoe leiden dat de werknemer uitvalt met een burn-out. Van de werknemers met burn-outklachten, heeft een groot aantal te maken met pestgedrag. Een werknemer met een burn-out is gemiddeld 8 maanden niet inzetbaar. Al met al kan pesten dus grote gevolgen hebben voor uw werknemer en uw bedrijf.

Discriminatie, waaronder seksuele intimidatie

Van discriminatie is sprake als er ongelijke behandeling is. Of als iemand op basis van persoonlijke kenmerken wordt uitgesloten. Het gebeurt bijvoorbeeld op grond van ras, nationaliteit, geslacht, seksuele geaardheid, godsdienst, handicap, leeftijd, of soort contract.

Seksuele intimidatie op het werk is elke vorm van seksuele toenadering, verzoeken om seksuele gunsten of ander seksueel getint gedrag (verbaal, nonverbaal of fysiek) in de werkomgeving, die als ongewenst worden ervaren. 

Dit zegt de wet

Volgens de wet mag er in werksituaties geen ongeoorloofd onderscheid worden gemaakt. Maar van alle discriminatieklachten die het College voor de Rechten van de Mens binnenkrijgt, heeft meer dan de helft te maken met de werkomgeving. Werkgevers zijn verplicht de risico’s van discriminatie op de werkvloer in kaart te brengen en moeten zo nodig een plan maken om het te voorkomen.

De gevolgen

De gevolgen van discriminatie en seksuele intimidatie zijn vergelijkbaar met die van pesten. Het tast de waardigheid en integriteit van de werknemer aan en heeft gevolgen voor zijn mentale welzijn. De werknemers kunnen slaapproblemen ontwikkelen en de productiviteit gaat achteruit. Uiteindelijk melden ze zich ziek en kunnen ze zelfs arbeidsongeschikt raken. Ook op de collega’s kan het van invloed zijn. Werkplezier en betrokkenheid kunnen afnemen, het verzuim en verloop kunnen toenemen.

Agressie

Eén op de vijf werknemers krijgt te maken met intimiderend gedrag. Het is hiermee de meest voorkomende vorm van ongewenst gedrag op het werk door externen. Het gaat daarbij om beledigingen, bedreigingen, pesterijen en zelfs gewelddadig gedrag. Niet alleen klanten en leveranciers maken zich er schuldig aan, ook collega's en leidinggevenden kunnen zich agressief of intimiderend gedragen.

De cijfers

Maatschappelijk werkers hebben het vaakst te maken met intimidatie door klanten of patiënten. Ruim de helft van de maatschappelijk werkers maakt dit mee. Werknemers van politie en brandweer hebben het vaakst te maken met lichamelijk geweld door externen op hun werk: 47 procent. Dat meldt het CBS op basis van de Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden (NEA), uitgevoerd door het CBS en TNO.

trainingTraining omgaan met agressie

Een veilig en vertrouwd gevoel is belangrijk. Het heeft een direct, positief effect op de prestaties en het verzuim van werknemers. U kunt verzuim bijvoorbeeld voorkomen door uw werknemers te leren beter om te gaan met agressie.

Perceptie slachtoffer leidend

Het ingewikkelde is dat ongewenst gedrag bewust kan plaatsvinden, maar ook onbedoeld zo kan overkomen op het slachtoffer. Het gaat echter niet om de intentie van de dader, maar om hoe de ontvanger het ervaart. Wat de één onschuldig vindt, kan de ander als vervelend, vijandig, vernederend of intimiderend ervaren. Het is belangrijk om het slachtoffer serieus te nemen.

PSA-beleid: ongewenst gedrag aanpakken en voorkomen

De aanpak op ongewenste situaties, zoals pesten of discriminatie, legt u vast in een wettelijk verplicht PSA-beleid. Een PSA-beleid helpt verzuim te voorkomen en zorgt ervoor dat werknemers met plezier aan het werk kunnen zijn én blijven.

Zelf uw PSA-beleid vormgeven? Download onze PSA-checklist. Zeker weten dat uw beleid psychosociale arbeidsbelasting staat als een huis? Een bedrijfsmaatschappelijk werker van ArboNed ondersteunt u bij het van A tot Z uitwerken van uw PSA-beleid.

Offerte PSA-beleid PSA-checklist invullen

Gerelateerde nieuwsberichten